Brasław

 

Zabytki Brasławia

Kraina 300 jezior. Co zobaczyć?

Brasław

Brasław jest niedużym, przytulnym miastem otoczonym jeziorami. Brasław przez pryzmat dat historycznych:

  • 3 tys. lat p.n.e. – najstarożytniejsze ślady istnienia ludzi na Brasławszczyznie; znalezione w osadzie neolitycznej Dubki koło Brasławia.
  • IX stulecie – Brasławszczyzna została wcielona do Księstwa Połockiego. Założono osady warowne: Brasław, Dryświaty, Maskowicze, Raciunki.
  • 1065 – pierwsza wzmianka o Brasławiu.
  • 1244 – Bitwa pod Brasławiem pomiędzy Mindowgiem a Towtylem.
  • 1386 – pierwsza wzmianka o Drui.
  • 1500 – pierwsza wzmianka o Opsie.
  • 1554 – dokonano inwentaryzacja miasta Brasławia.
  • 1649 – sporządzony został opis Zamku Brasławskiego
  • 2 czerwca 1792 – odnowiono prawo magdeburskie miasta Brasławia; herb Brasławia.
  • wrzesień 1915 – pierwsze bitwy miedzy wojskami rosyjskimi a niemieckimi na terytorium Brasławszczyzny.
  • czerwiec 1941 – obszary Brasławszczyzny okupowane przez najeźdźcę nazistowskiego.
  • 3 lipca 1944 – początek wyzwolenia Brasławszczyzny od najeźdźcy nazistowskiego.
  • 1967 – pierwszy festiwal twórczości ludowej „Brasławskie Błyski”.
  • 10 października 1995 – założono Park Narodowy Brasławskie Jeziora.
  • 22 sierpnia 2009 – koronacja obrazu Matki Boskiej Brasławskiej.
  • 2010 – pierwszy festiwal “Miecz Briaczysława”.
  • 29 sierpnia 2013 – otwarcie nowego budynku dworca autobusowego w Brasławiu.
  • 2019 – ukończono budowę strefy rekreacyjnej na plaży.

Góra Zamkowa jest sercem Brasławia, jego centrum historycznym. Właśnie stąd miasto zaczęło rosnąć i rozwijać się. Znajdowały się tutaj zamek i cerkiew, które niestety się nie zachowały. Dzisiaj jest to dziedzictwo historyczne, drugie co do powierzchni grodzisko na Białorusi, skąd otwierają się nieprawdopodobnie piękne widoki na miasto i Jezioro Drywiaty. Wszystkie wycieczki rozpoczynają się od Góry Zamkowej: tu zamieszkują bohaterowie legend o Brasławiu, tu postawiono pomnik znanego lekarza brasławskiego Stanisława Narbutta. Przy okazji pobytu w Brasławiu należałoby koniecznie spotkać wschód lub popatrzeć na zachód słońca z Góry Zamkowej.

Obok Góry Zamkowej naprzeciwko sobie znajdują się Kościół Narodzenia Najświętszej Maryi Panny i Cerkiew Zaśnięcia Najświętszej Bogurodzicy.

Kościół zbudowano w roku 1824, z biegiem czasu został on poszerzony. Obecną świątynie ukończono w roku 1897; część murów oryginalnego budynku się zachowała. Czym kościół się może pochlubić? Układanie murów było unikatowe: podczas budownictwa ścian pomiędzy dużymi kamieniami wmurowywano małe kamyki tworzące niepowtarzalne wzory. Podobną technikę murarską nazywają „rodzynkową”. Kościół przechowuje Obraz Matki Boskiej Brasławskiej, władczyni jezior. W roku 2009 obraz został ukoronowany (pierwszy ukoronowany obraz w obwodzie witebskim oraz siódmy na Białorusi).

Co roku w ostatni weekend sierpnia odbywa się festyn z okazji koronacji obrazu zbierający pielgrzymów z różnych zakątków Białorusi oraz z innych krajów.

W centrum Brasławia zachowała się historyczna zabudowa miasta z lat 1924-1926, zespól składający się z 18 budynków w stylu „zakopianskim”. Wzniesiony on został przez znanego polskiego architekta Julijusza Kłosa. Główną część tych obiektów da się zobaczyć i dzisiaj, jednak wiele spośród nich nie zachowało się w stanie pierwotnym.

Jak i w wielu innych miastach, w Brasławiu można pomyśleć sobie życzenie, które na pewno zostanie zrealizowane. W tym celu należy znaleźć „Rybkę” (obok Plaży Miejskiej), dotknąć do niej, pomyśleć życzenie i przejść Dragą Spełnienia Życzeń.

Co roku w lecie odbywają się tutaj festiwale: festiwal muzyczno-sportowy Viva Braslav (koniec lipca - początek sierpnia), festiwal kultury średniowiecznej Miecz Briaczyslawa (koniec maja - początek czerwca), międzynarodowe święto kultury tradycyjnej Brasławskie Błyski (koniec maja - początek czerwca), święto na cześć koronacji Obrazu Matki Boskiej Brasławskiej, władczyni jezior (ostatni weekend sierpnia).

Góra Majak (koło wsi Kieziki)

Najpopularniejsze miejsce wśród turystów. Otwierają się stad malownicze widoki na jeziora. Okolice Góry Majak (Góry Kiezikowej) tworzą zespól wzgórz kemowych, spośród których każdy ma swą nazwę.

Góra Majak jest najwyższym wzgórzem, jej wysokość ponad poziomem jezior wynosi 44,7 m, zaś nad poziomem morza 174 m. Dlaczego Majak (po białorusku „latarnia morska” albo „wieża geodezyjna”), skoro nic podobnego tam nie ma? Na początku XX stulecia stała tu wieża geodezyjna, którą miejscowi mieszkańcy po prostu nazywali „majakiem”. Później nazwa ta rozprzestrzeniła się i na wzgórze, które przedtem miało nazwę Biźnia. Dzisiaj na Górze Majak stoi taras widokowy, a obok niego jest szereg pól namiotowych do komfortowego biwakowania pod namiotem.

A propos, o świcie, jeżeli dopisze fart, tutaj będzie można zrobić sobie selfie z łosiem.

Udajemy się w stronę Drui

Około 10 km od Brasławia znajduje się jedno z najmniejszych, zagadkowych i tajemniczych jezior Brasławszczyzny - Jezioro Boże Oko (do początku lat dwutysięcznych miejscowa ludność nazywała go Diablim Okiem).

Jezioro nie jest trudno znaleźć, byle nie przegapić znak drogowy „Літоўшчына” (Litowszczyzna); tam należy zaparkować, wzejść na wzgórze i przed wami się zjawi prawie idealnie okrągłe malutkie Boże Oko. Czemu jest tajemnicze? Na temat jego pochodzenia i nazwy krąży mnóstwo legend.

Następnym przystankiem jest grodzisko Maskowicze – pomnik archeologiczny z epoki Wikingów.

Wieś Maskowicze – tutaj brakuje zabytków architektury lub archeologii. Na końcu wsi znajduje się półwysep otoczony z trzech stron jeziorami. Otwierają się stąd malownicze widoki na jeziora, można zobaczyć również sylwetkę kościoła w Słobódce oraz grzędę morenową. W sierpniu to miejsce jest idealne do obserwacji gwiazdopadu.

Słobódkowski grzbiet morenowy to wspaniale miejsce dla amatorów turystyki ekologicznej i miłośników przyrody. Trasa piesza (da się ją również pokonać na rowerze) długością około 5 km.

Słobódka. Ta miejscowość przede wszystkim jest znana ze swego kościoła. Kościół Opatrzności Bożej jest jedną z najpiękniejszych świątyń Białorusi. Jest to śnieżnobiały dom Boży o różnokolorowych witrażach. Kościelne drzwi stanowią zabytek sztuki monumentalno-dekoracyjnej i kowalskiej. Cale wnętrze jest udekorowane freskami, malowidłami i ornamentami na tematykę biblijną.

Druja. Tutaj jest co zobaczyć: głaz Borysa, jeden z największych cmentarzy żydowskich na Białorusi, była rezydencja Sapiehów, starodawny park, Kościół Świętej Trójcy, starożytne świątynie drujske, jedyny dworzec kolejowy w Rejonie Brasławskim. Można spojrzeć na Unię Europejską, bowiem na przeciwnym brzegu Dźwiny Zachodniej znajduje się Łotwa. Co roku w Drui odbywa się plener malarski.

Jadać w stronę Widz

W 20 km od miasta znajduje się wieś Opsa. Co ona ma do zwiedzania? Dwór Platerów jest zabytkiem architektonicznym i sztuki parkowej. Majątek jest ciekawostką za względu na swą bogatą historię i osoby właścicieli. Niestety w dniu dzisiejszym znajduje się w na pól zburzonym stanie.

Po drodze do Widz można by wpaść do Dryświat (tereny przygraniczne, konieczne jest uzgodnienie ze Strażą Graniczną). Wioska znajduje się nad brzegiem Jeziora Dryświaty obok skrzyżowania granic trzech państw – Łotwy, Litwy a Białorusi. Mieści się tutaj unikatowa świątynia, Kościół Świętych Piotra i Pawła. Z czego jest znany? Ze swej architektury. Jest to jedyna świątynia w swoim rodzaju – zabytek drewnianej architektury z elementami w stylu modernistycznym.

Z okolic świątyni można ujrzeć wspaniały widok na wyspę, gdzie ongiś stal zamek, tudzież na Ignalińską Elektrownię Jądrową po stronie litewskie granicy. Amatorzy turystyki przemysłowej mogliby wpaść i zobaczyć elektrownie wodną „Przyjaźń Narodów”, budynek której obecnie jest na konserwacji).

Widze

Podjeżdżając do Widz, można uwidzieć główny zabytek tego miasteczka, Kościół Narodzenia Najświętszej Maryi Panny, drugi co do wysokości kościół na Białorusi – 59 metrów. Świątynia wywołuje zainteresowanie nie tylko ze względu na swe imponujące rozmiary, ale i z powodu bogatej historii. Oprócz kościoła można zobaczyć cerkwie prawosławną i starowierską, były młyn wodny, pobyć na grobie Tomasza Wawrzeckiego. Na krańcu miasteczka Widze zachowały się bunkry wojenne.

Na odległości 3 km od Widz, w Widzach Łowczyńskich, znajduje się starodawni majątek Wawrzeckich (koniec XVIII - początek XIX stulecia). W owych czasach tutaj było otwarte pierwsze na terytorium Białorusi uzdrowisko z krynicami siarkowodorowymi. Dwór się zachował po dziś dzień, ale znajduje się w na pól zburzonym stanie).Historia posiadłości jest blisko związana ze znanymi osobowościami oraz ważnymi wydarzeniami historycznymi.